Vicdanlı yağma!
Uzundere Çamlıyamaç Köyü’ndeki Öşvank Kilisesi koruma altına alınmadan önce, heykel, resim ve küçük taşlar sökülerek götürüldü. Kilisede son alarak koca bir sütun yer değiştirdi! Yağmacıların tarihi bina çökmesin diye sütunun yerine ağaç yerleştirmeleri ise “İnsaflı yağma”yorumlarına yol açtı.
24.2.2010
ALBAYRAK-ÖZEL
Erzurum’un Uzundere ilçesine bağlı Çamlıyamaç Köyü’ndeki Öşvank Kilisesi’indeki çalınan taş sutunun yerine konulan ağaç pes dedirtti.
Öşvank Kilisesi’ndeki tek parça sütunun çalınıp yerine yıkılma ve çökme olmaması için aynı büyüklükte ağaç konulması Erzurum Valisi Sebahattin Öztürk’ün tarihi mekana yaptığı ziyaret sırasında da dikkatlerden kaçmadı.
TAŞ SUTÜN YERİNE AĞAÇ
Köylülerin iddialarına göre, kiliseyi ziyaret eden turistler, bazı kabartma taş ve sütunları da yanlarında götürdü. Önce küçük parçalar götüren yağmacılar, daha sonra kabartma heykel ve resimler, ardından da 1,5 metre yüksekliğinde ve tonlarca ağırlıktaki sütunu yerinden çıkarıp, eserin çökmemesi için de bir ağaç yerleştirdiler.
Kaçak kazılar nedeniyle de zarar verilen kilisenin taşlarının zaman zaman da vatandaşlar tarafından ev inşaatlarında kullanıldığı belirtildi. Kilise tescil edildikten sonra koruma sağlandı. Öte yandan Türkiye ve Gürcistan kültür bakanlıkları arasında yapılan protokol gereğince kilisenin onarımına karşılık Türkiye’Gürcistan’da bulunan bir Osmanlı camisinin restorasyonunu yapacak. Kilise her yıl 2 bini aşkın Gürcü turist tarafından ziyaret ediliyor.
VALİ ÖZTÜRK, ÖŞVANK KİLİSESİ’NDE İNCELEMELERDE BULUNDU
Erzurum Valisi Sebahattin Öztürk, önceki gün yaptığı ziyaretti, tarihi Öşvank Kilisesi’nin içinde bulunduğu bakımsızlığa dikkat çekerek, bu tür yapıların, tarihi özelliklerinin yanında, turizm açısında da büyük önem taşıdıklarını söyledi. Belediye Başkanı Özsoy tarafından, konuyla ilgili olarak bilgilendirilen Vali Öztürk, ilçenin sahip olduğu güzellikler karşısında etkilendiğini ifade etti, tarihi değerlerin korunması gerektiğini hatırlattı.
ÖŞK MANASTIR KİLİSESİ
Öşk Manastırı Kilisesi Çamlıyamaç Köyü’nde bulunuyor. Manastırdan günümüze kilise, üç şapel, yemekhane ve el yazmalarının kopye edildiği ve korunduğu kütüphane binası ulaşmış durumda. Manastır kilisesi, üzerindeki yazıtlara göre 963-973 yılları arasında, Gürcü Kralı Kuropalat Adarnese’nin oğulları David (krallığı 961-1001) ve Prens Bagrat (ölümü 966) tarafından inşa ettirildi ve Vaftizci Yahya (Ioannis Prodromos)’ya adandı.
1022 yılında bölgenin Bizans İmparatorluğu denetimine geçmesinden sonra kilisenin yıkılan kubbesi Bizans İmparatoları II. Basileos (ö. 1025) ve VIII. Konstantin (ö. 1028) tarafından onartıldı. Bölgedeki piskoposluk merkezlerinden biri olan Öşk Manastırı 11. yüzyılda elyazmalarıyla ünlü önemli bir kültür merkezi olarak biliniyor. Bu önemini 15. yüzyıla kadar koruyan Manastır Kilisesi, 19. yüzyılın sonundan 1980 yılına kadar cami işlevi ile kullanılmış. 1985 yılında ise TC. Kültür Bakanlığı tarafından tescil edilerek korunması gereken taşınmaz kültür varlıkları arasına alındı.
Öşk Manastır Kilisesi, sonradan eklenen batı bölüm hariç, dıştan 43.80x29.70 m. boyutlarında. Bu boyutları ile bölgedeki en büyük haç planlı Gürcü kilisesir. Yapıya giriş kuzey, güney ve batı haç kollarının duvarlarındaki kapılardan sağlanıyor.
Kare planlı orta mekan, dört serbest destek üzerine oturan yüksek kasnaklı kubbe ile örtülü. Kubbeyi taşıyan güneybatı payenin doğusundaki nişin yüzeyine, kiliseyi inşa ettiren kral David ve prens Bagrat’ın büst tarzındaki tasvirleri işlenmiş. Merkezi mekan dört yönde, haç kollarıyla genişletilmiş.
